Home > Chiny – kraj smoka i tajemniczej kultury
> Planowanie
WAKACJE MARZEŃ
> Ze wszystkich stron
> Akademia

Chiny – kraj smoka i tajemniczej kultury

Wiele z nas kojarzy Chiny ze wspaniałą porcelaną, Wielkim Murem Chińskim, jedwabiem, Kung Fu i Klasztorem Shaolin. Oprócz tych bogactw nie można zapomnieć o magii i tajemnicy, które kryje kultura tego kraju. To przecież ojczyzna kaligrafii i artystycznego piśmiennictwa, kraj opery łączącej elementy tańca, akrobatyki i gry, a także kraina kultury parzenia herbaty i chińskiego…smoka.

 

„Jest herbata dobra i herbata zła”

Nie ma prostych zasad zaparzenia dobrej herbaty. To sztuka, do której potrzeba rękiHerbata mistrza. Ma na nią wpływ zarówno czas parzenia, temperatura, woda, rodzaj herbaty, jak i przyrządy użyte do jej parzenia, okoliczności, otoczenie, nastroje osób delektujących się naparem i osobowość mistrza. Sztuka parzenia herbaty przejawia się w delikatnych ruchach, które mają podkreślić związek człowieka z naturą. Oryginalna całość sprawia, że parzenie herbaty staje się kultem piękna w szarej codzienności. Magiczne działanie wprowadza w życie harmonię, czystość i uczy wzajemnej życzliwości.

Herbaciany krzew pochodzi z południa Chin. Herbata nazywana jest rozmaicie „TOU”, „OIA”, „SHE”, „MING”, „QUAN”. Od zawsze ceniono ją za właściwości poprawiające koncentrację, samopoczucie, a także usuwanie zmęczenia, wzmacnianie woli i poprawianie wzroku. Oprócz stosowania doustnego używano jej także jako maści na bóle reumatyczne. Taoiści uważali herbatę za klucz do wiecznego życia, a Buddyści pili ją w ogromnych ilościach, bo pomagała przetrwać bez snu podczas wielogodzinnych medytacji.

 

Artystyczne piśmiennictwo

 

Kaligrafia traktowana jest jako dziedzina twórczości artystycznej. Już w II roku n.e. w swoim dziele, Cai Yong, spisał wskazówki, które świadczą o wyjątkowości tej sztuki:

„Przed przystąpieniem do pisania należy przegnać z głowy wszelkie smutne myśli. Trzeba być w dobrym nastroju i czuć się swobodnym. Przed zaczęciem pisania należy przez pewien czas oddać się rozmyślaniom. Gdy umysł jest czymś zajęty, nie można dobrze pisać, nawet posługując się najlepszymi pędzelkami. Gdy umysł jest wypoczęty, ruch pędzelka jest swobodny i w ten sposób uzyskuje się wspaniałe znaki.

Gdy się pisze trzeba by każdy znak miał swój odrębny wygląd. Inaczej mówiąc, wygląd nakreślonego znaku winien pozwolić na poznanie uczuć, jakie on zawiera, myśli radosnych lub smutnych, które wzbudza. Czasem znak winien być jak ptak, który odlatuje. Czasem jak miecze krzyżujące się jak strzała w locie. Czasem jak burze grzmiące, jak groźnie pomrukujące wulkany, innym zaś razem jak przepływające chmury lub jak błyszczące gwiazdy. Wreszcie każdy ze znaków winien odzwierciedlać właściwą osobowość jakiegoś istnienia lub przedmiotu. Oto co można nazwać kaligrafią.

[...] Aby znaki były dobre, muszą one być naturalne. Kiedy chce się nakreślić linię pionową, trzeba rozpocząć od skierowania pędzelka lekko ku górze, a następnie pociągnąć kreskę ku dołowi. Gdy już dojdzie się do końca linii, trzeba znów trochę skierować pędzelek ku górze. Wedle tej zasady należy kreślić każdą linię. W ten sposób znaki zyskają siłę i wigor. Aby tak móc pisać, włosie pędzelka musi być niezwykle giętkie.”

 

Dramatyczna opera umiera

 

Ta część Chińskiej sztuki dramatycznej to połączenie recytacji, pantomimy, śpiewu a także akrobacji cyrkowych i demonstracji ciosów kung-fu. Jej historia sięga III wieku n.e. i zawiera ponad 300 odmian regionalnych. W czasach Mao Zedonga, próbowano ją zastąpić propagandową operą. Popularność widowiska wzrosła w XX wieku. Najbardziej znanym, uprawianym do dziś gatunkiem jest Opera Kunqu, która wymaga od widowni wysokiego poziomu wiedzy. Jej popularność niestety zanika, ze względu na kulturę masową i brak zainteresowania młodych. Istnieją też inne gatunki opery, na przykład, opera pekińska, w której tradycyjnie występowali tylko mężczyźni, czy opera szanghajska, w której występowały tylko kobiety. Istotna jest także opera kantońska, która w Hongkongu zainspirowała rozwój filmów wuxia, w Polsce nazywanych „kung-fu”.

 

Chiny - smokSymbol Chin przynoszący szczęście

 

Stwór z Chińskiej mitologii, na zachodzie nazywany smokiem orientalnym. W sztuce chińskiej przedstawiany jest jako długie, wężopodobne stworzenie z wielkimi szponami, przynoszące szczęście. Wielu Chińczyków nazywa siebie „potomkami smoka”, a sam potwór jest władcą wody (rzek, wodospadów), ale też pogody – deszczu. W chińskim kręgu kulturowym zwierzę budzi duży szacunek, a przedstawianie jego karykatur jest zabronione. Oprócz tego ze zwierzęciem wiąże się dużo chińskich przysłów i idiomów. Na przykład powiedzenie „Pragnąć, by dziecko zostało smokiem” (望子成龍) odnosi się do rodziców, którzy mają wygórowane ambicje w stosunku do dzieci. „Smok” pojawia się również w azjatyckich pseudonimach gwiazd kina kung-fu, tj. Bruce Lee, czy Jackie Chan.

Istnieje kilka teorii związanych z pochodzeniem mitycznego smoka. Niektórzy uważają, że smok pełnił kiedyś rolę totemu u różnych chińskich plemion, inni że pierwsze rysunki smoków były stylizowane przedstawieniami istniejących zwierząt – węży, ryb lub krokodyli. Smok jest związany z liczbą dziewięć, która oznacza doskonałość – yang.  W cesarskich pałacach i ogrodach umieszczano „Ścianę Dziewięciu Smoków”, która przedstawia malunki lub rzeźby smoków. Liczba dziewięć oznacza cesarza. Specjalne szaty z dziewięcioma smokami przyszło nosić tylko nielicznym dostojnikom. Niżsi rangą mogli zakładać ubrania zdobione w osiem lub pięć smoków i również musieli je zakrywać wierzchnim odzieniem. Cesarz nigdy nie prezentował publicznie swojej „smoczej odzieży”. Najsłynniejsze miejsce w Chinach, noszące nazwę „Dziewięciu Smoków”, to Kowloon w Hongkongu. Również odcinek rzeki Mekong w Wietnamie jest znany jako Cửu Long, co oznacza „Dziewięć smoków”.

 

Źródło : chinese-culture.pl, Mieczysław J. Künstler, Pismo Chińskie, PIW, Warszawa 1970, str. 148-150, wikipedia.org